7 Aralık 2018 Cuma

Gıda İntoleransı Nedir?


Az rastlansa da insanların sağlığı olumsuz yönde etkileyebilen gıda intoleransı hakkında sizlere bilgiler vereceğiz. Aşağıdaki bilgiler internet kaynaklarının taraması sonucu elde edilmiştir ve en doğru bilginin doktorlardan almanız gerektiğini vurgulamak isteriz.Konu hakkında merakı olanlar için ise aşağıda gıda intoleransı hakkında bilgiler yer almaktadır. 

Gıda İntoleransı Nedir?


IgE kaynaklı olmayan gıda hipersensitivitesi veya alerjik olmayan gıda hipersensitivitesi olarak da bilinen gıda intoleransı, bazı gıdaların sindirilmesinde güçlük anlamına gelir. Gıda intoleransının gıda alerjisinden farklı olduğuna dikkat etmek önemlidir.  Gıda alerjileri bağışıklık sistemini tetiklerken, gıda intoleransı yapmaz. Bazı insanlar bağışıklık sistemi tepki göstermemiş olsa da bazı yiyecekleri yedikten sonra sindirim sorunları yaşamaktadır - histamin cevabı yoktur. Gıda intoleransı ile en çok ilişkili olan gıdalar arasında süt ürünleri, glüten içeren tahıllar ve fasulye ve lahana gibi bağırsak gazı birikmesine neden olan gıdalar bulunur.


Gıda İntoleransının Belirtileri Nelerdir?


Genel olarak, bir gıda intoleransı olan insanlar deneyimleme eğilimindedir:

  • karın ağrısı , şişkinlik,   ishal
  • veya deri döküntüleri ve kaşıntı
Bu belirtiler genellikle yemek yedikten birkaç saat sonra gelir.  Besin tahammülsüzlüğünüz olup olmadığından emin olmak zor olabilir, çünkü bunlar çok genel semptomlardır, diğer pek çok koşulda da tipiktir.

Gıda İntoleransı Neden Olan Gıda İçerikleri 


Yediğimiz gıdalarda doğal kimyasallar bulunur. Gıda protein, karbonhidrat, yağ ve çeşitli besinlerin yanı sıra bir dizi doğal kimyasaldan oluşur. Bu doğal olarak meydana gelen moleküller genellikle gıdaya lezzet ve koku eklerler, ancak bazı kişilerde semptomları tetiklerler.

  • Monosodyum glutamat (MSG, katkı sayısı 620 ve 621) ilk olarak 1908 yılında bir Japon kimyacı tarafından deniz yosundan izole edilmiştir. Glutamatlar ayrıca camembert peyniri, Parmesan peyniri, domates, soya sosu ve mantar gibi gıdalarda doğal olarak ortaya çıkar. MSG, sinir uçlarını uyarır, belki de gıdaya eklendiğinde bir lezzet arttırıcı işlevi olarak hesaplanır.
  • Tiramin , serotonin ve histamin gibi vazoaktif aminler , bazı hastalarda iyi bilinen migren tetikleyicileridir ve ananas, muz, pişmiş et, sebze, kırmızı şarap, beyaz şarap, avokado, çikolata, narenciye ve olgun peynirde doğal olarak bulunurlar.   Aminler, kapasitelerini genişletmek için küçük kan damarları üzerinde doğrudan hareket edebilirler, belki de bazı hastalarda kızarma, migren ve burun tıkanıklığı üzerindeki etkilerini açıklayabilirler.
  • Salisilatlar , çok çeşitli otlarda, baharatlarda ve ayrıca meyve ve sebzelerde bulunan doğal aspirin benzeri bileşiklerdir (aspirin orijinal olarak söğüt ağacı kabuğundan izole edilmiştir). Bunlara karşı tepkiler, yapay renkler ve koruyucu maddelere olan tepkilerden daha yaygın olabilir. Aspirin doğrudan deri mast hücreleri üzerinde hareket ederek kovanları (ürtiker) tetikleyebilir. Doğal ve yapısal olarak benzer salisilatlar, bazı hastalarda kovanları da kötüleştirebilir.
  • Toksinler gıdaların mikroorganizmalar veya ürünleri (bozulma, gıda zehirlenmesi) ile kontaminasyonu dışında, bazı gıdalar ciddi semptomlara neden olabilecek toksinleri içerir. Örneğin, bazı balık türleri yetersiz depolanırsa, bağırsak bakterileri histidini histamin'e dönüştürebilir ve bu da alerjiye benzer belirtilerle sonuçlanabilir.
  • İrritanlar kafein ve köriler bağırsak tahriş edicidir ve bazı insanlarda hazımsızlığı tetikleyebilir. Bu maddelere verilen reaksiyonların alerjiden kaynaklanmadığını ve bu nedenle alerji testlerinin neyin önüne geçeceğine karar vermede çok az fayda sağladığını fark etmek önemlidir.

Gıda İntoleransı Risk Faktörüleri


Alerji ve hoşgörüsüzlük dışında, gıdalar dahil olmak üzere, diğer birçok yan etki vardır:
  • Yağlı veya baharatlı bir yemekten sonra mide ekşimesi veya çok fazla kırmızı şaraptan sonra akşamdan kalma gibi başka nedenlerden sonra yedikten sonra kendinizi iyi hissetmemek.
  • Enzim eksiklikleri bazı yiyecekleri sindirmek, emmek veya bunlarla uğraşmak için yetersiz enzimlerle doğar veya geliştirir. Örneğin, enzim laktaz eksikliği, laktoz intoleransı ile sonuçlanır. Laktozun sindirilememesi süt ürünlerinden sonra şişkinlik, gaz, mide bulantısı ve diyare ile sonuçlanabilir. Benzer şekilde, düşük seviyelerde alkol dehidrojenaz içeren kişiler, alkolün zehirli parçalanma ürünlerini metabolize edemedikleri için, kızarma ve şiddetli bulantıya maruz kalırlar.
  • Çölyak hastalığı bir alerji değildir, ancak glüten içeren gıdalara karşı bir bağışıklık sistemi yanıtını içerir. Glüten içeren tahıllar (buğday gibi) yendiğinde, bağırsak iltihabı meydana gelir ve bu da besinlerin yetersiz emilmesine yol açar. Majör semptomlar bağırsak bozukluğu, halsizlik, anemi veya kilo kaybıdır. Çölyaksız gluten intoleransı , yakın zamanda tanınan ve abdominal rahatsızlık (genellikle şişkinlik ve bazen de diğer semptomlar) gibi semptomlara ve bazen de halsizlik ve yorgunluğa neden olabilen bir durumdur.  
  • Yiyecek nefsi , kişinin sadece bir yemeği sevmemesi değil, aynı zamanda yiyecekleri gördüklerinde veya kokladığında hoş olmayan fiziksel belirtiler yaşadığı bir durumdur. Semptomlar yemeğin kendisinden ziyade gıda ile ilişkili duygular tarafından tetiklenir. Bu genellikle yiyecek gizlenmişse ortaya çıkmaz.
  • Altta yatan kaygı bilinçsiz aşırı nefes alma veya hiperventilasyona neden olabilir. Ortaya çıkan semptomlar (baş dönmesi, göğüs sıkışması, bulanık görme veya uyuşukluk) çok üzücü olabilir ve bazen yemek alerjisine benzeyebilir.
Gıdaya olumsuz reaksiyonların teşhisi, tarihe, tedaviye yanıt ve gerektiğinde test etmeye dayanır.  

Gıda İntoleransı için Diyet


Tanı konulduğunda (mesela migren, kovan, egzama, irritabl bağırsak, tekrarlayan ağız ülseri), bir klinik öykü, semptomların kötüleşmesinde diyetin veya diğer faktörlerin rolünün belirlenmesine yardımcı olabilir. Diyetin bir rol oynayıp oynamadığını belirlemenin tek güvenilir yolu, bir diyetisyen ve pratisyen hekimin gözetimi altında geçici bir eliminasyon diyetine yerleştirilmesidir. Gıdaların diyetten çıkarılması yardımcı oluyorsa, bunu, gelecekte kaçınılması gerekebilecek diyet tetikleyicilerini belirlemek için kontrollü koşullar altındaki zorluklar takip eder. Önleme diyetlerinin sadece sıkı bir tıbbi gözetim altında kısa bir süre için yapılması gerektiğini vurgulamak önemlidir. Uzun süreli kısıtlı diyetler, özellikle çocuklarda yeterli beslenmeyle ilgili sorunlara yol açabilir.


Yazımız burada sona etmektedir. Başta da belirtiğimiz gibi eğer gıda intoleransı yaşarsanız mutlaka doktorunuza görünün.  Beslenme ve sağlık arasındaki diğer bir ilişkiyi göstermek amacı ile Kolesterolü Düşürmek İçin Beslenme ve Tedavisi sizlere sunuyoruz. 

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder